Enigszins verstopt in Rotterdam aan de Piekstraat in de wijk Feyenoord ligt de locatie van de net geopende architectuurbiënnale van Rotterdam. De locatie is niet de eerste plek waar je een internationale expositie zou verwachten. Onder de titel Systems of Support neemt het curatorendrietal Wouter Veldhuis, Carola Hein en Martina Muzi je mee in de wereld van de architectuur en welke rol dit vakgebied heeft in de ontwikkeling van onze leefomgeving. Deze 12e editie van het IABR neemt je mee in nieuwe perspectieven en maakt ons ondertussen erg bewust hoe vast wij zitten in de vele systemen. Van hoop naar wanhoop en weer terug.
Systems of Support begint met een hoopgevende introductie waarin de curatoren zich afvragen hoe wij de wereld maatschappelijk en ruimtelijk opnieuw kunnen inrichten. Waarbij samen doen een belangrijk onderdeel is. Systems of Support kan ook gelezen worden als: SOS. Een noodoproep, aangezien er nu wel heel veel op ons bordje is gekomen dat anders kan.
Zo zijn hoop en wanhoop samengebracht in één titel. In de expositie is dit een grotere uitdaging. Wat de curatoren helder uiteenzetten is dat klimaatverandering, uitputting van onze hulpbronnen, veranderende stromen van energie en grondstoffen niet het probleem zijn. Niet dat het geen problemen zijn – maar de oplossing zit vast in het systeem waarin wij leven, en dat is het eigenlijke probleem geworden.
Dit maken zij concreet met kaarten en schema’s over het woonbeleid, de zeggenschap in de ruimtelijke ordening, de verbinding van digitale data met fysieke plekken en onze houding naar geld en economie in relatie met de bouwwereld. Wat vaak niet wordt benoemt, wordt hier inzichtelijk gemaakt. Waarbij duidelijk is dat privatisering de rol van de overheid flink heeft beknot.
Opvallend is dat veel van de installaties, video’s en objecten weinig met architectuur in de klassieke zin van doen hebben. We zien hier maar een enkele maquette van een gebouw. Of foto’s van geslaagde voorbeelden in de oplossing van ons systeem. Veel draait vooral om het systeem waarin wij werken en op welke manier het denken in systemen ons mogelijkheden en beperkingen biedt.
Systems of Support is daarmee vooral een tentoonstelling die de nadruk legt op het inzichtelijk maken van een systeem en oproept tot omdenken. En dat omdenken komt op een paar plekken concreet tot uiting. Met Delta Rijnmond-Drechtsteden 2100 wordt zichtbaar dat je prima natuur, technologie en watermanagement kunt verbinden om tot een betere verdediging van Nederland te komen tegen een stijgende zeespiegel. En ook dat beton prima vervangen kan worden door natuursteen – dat even sterk is, bijna onuitputtelijk en ook nog eens dichtbij te verkrijgen.
De hoop zit in deze expositie in de wens of droom om een betere wereld te maken voor al het leven. De wanhoop zit in ons systemisch denken; de hoop in de oplossingen die binnen handbereik liggen - we hoeven het alleen nog maar te zien.
Systems of Support is te bezoeken van 18 september tot en met 29 november 2026 in het Hunter Douglas complex aan de Piekstraat in Rotterdam.
Op 21 november organiseren wij een excursie naar deze architectuurbiënnale, inclusief een rondleiding door een van de drie curatoren. Meer details over deze excursie vind je hier